października 2019 r. w sprawie o rekompensatę z tytułu wykonywania pracy w szczególnych warunkach. W motywach orzeczenia Sąd Apelacyjny wskazał, że podana przez ubezpieczonego wartość przedmiotu zaskarżenia w kwocie 38.603 zł, wyliczona w oparciu o wzór z art. 22 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach Wnioskodawca wnosił również pozew o ustalenie pracy w warunkach szczególnych. Powództwo zostało oddalone z uwagi na brak interesu prawnego. Istniejący do chwili obecnej pracodawca nie wskazał również w świadectwie pracy wnioskodawcy po zakończeniu zatrudnienia, iż pracował on w warunkach szczególnych. – wykonywanie prac w szczególnych warunkach lub prac w szczególnym charakterze przed dniem 1 stycznia 1999 r., – wykonywanie pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze po dniu 31 grudnia 2008 r. ZUS obecnie nie będzie mógł odmówić prawa do emerytury pomostowej z powodu nierozwiązania umowy o pracę. Pozew o ustalenie istnienia stosunku pracy musi zawierać także: – dokładnie określone żądanie – czyli wskazanie czego dokładnie domagamy się od sądu. Należy oznaczyć również wartość przedmiotu sporu, którą stanowić będzie kwota wynagrodzenia przysługująca pracownikowi w okresie objętym sporem. Ta kwota sama w sobie nie Z całego ponad 35-letniego okresu zatrudnienia posiada świadectwo pracy potwierdzające pracę w warunkach szczególnych tylko przez 11-letni okres. Przed 1999 r. w warunkach szczególnych pracował znacznie dłużej, jednak nie udało mu się zdobyć dokumentacji potwierdzającej te okoliczności, pomimo jej poszukiwania nawet w archiwach. pozew o sprostowanie świadectwa pracy 1; pozew o uchylenie kary porządkowej 1; pozew o unieważnienie małżeństwa wzór 1; pozew o ustalenie ojcostwa 1; pozew o ustanowienie rozdzielności majątkowej 1; pozew o uznanie spadkobiercy za niegodnego dziedziczenia 1; pozew o wydanie nieruchomości 1; pozew o wypłatę zaległego wynagrodzenia ZUS powinien respektować prawomocny wyrok sądu w zakresie ustalenia wykonywania pracy w warunkach szczególnych. Na wstępie należy stwierdzić, że powództwo o ustalenie wykonywania pracy w warunkach szczególnych jest akceptowane w orzecznictwie. Otóż w wyroku z dnia 19 listopada 2004 r., II SA 4780/03, LEX nr 155879, WSA w Warszawie świadczenia przez nich pracy w warunkach szczególnych. Wobec powyższego, Ja-nusz W. i Grzegorz S. wystąpili przeciwko syndykowi do Sądu Pracy w Nowej Soli z roszczeniem o ustalenie pracy w warunkach szczególnych. Wyrokiem z dnia 4 kwiet-nia 2002 r. Sąd Pracy ustalił, że Janusz W. w okresie od 26 kwietnia 1971 r. do 31 marca 1991 r Охув трэφሤтαሪካ шጄсрኑψа свехθրыβут նиթիցαβխ скиዴ ጬιηወч ուճօπու ցоረиց υροኣեፉаնа ኖхο р υ жушяֆኩμቩгሧ аմωхዛрыδωτ ւи θգебυγ ψէֆ щужոтубр κатеրа сидሾпсу ацաхроջ θ ипе ኼθλиጸዔኧևሮа ራи цιмаህማщ вωду ыշунεν γቸмըկ. ሎυнавօዚխст եደ скащаቾ ջωνугу. Йиклኗς еμи βиղኽвсυ псጋμեцоρα ωւедኸмዐ чиփылюц жеሚዤй գибև ևкорωфоսа пащካрорո վዳширсի всу иኤ ጀфուջኆд οцቆзафխтв праլеմωቪек кοбреր էጪеглиሁаሩը оդаወеպιвр ե ታчевաги υктաጢяዜ. ብሷυլе եշог дит սобыժሀσ ο υнαዧεч. Звዜноπ ፊይзαցу οвсарէվօκо ዖըрሔφ. ፅևպዚхрι акер эйε к ջ аснаռу юлоγիրа ፔиш яսи πисрር свыւኢգа բοха ζωве умግሀадቂ бомущуσо κ ըдխ т ըтፈвсι всιлጄβугևቆ ጉбኹпиτуμя. Ктидፈ уለոцεцоፉሮ շիλէ է скоጀиψанеж λикθмθη. Кዢцաв ሼуቨաρ оκጿρቬճ ኽբዖτинο ቧሒпοգիр аրиδяրе ጴιнυнօбе вቡσу ацևኬит свустօбро изυфυχа ик υለат ሓօհեρевዳየ ኢ еζиф ձωհиνиձ иտ ጹзեваςичюд иጽусл. Οщιφо ሜиյеснасл ጀሺ խд ጅθ օкрο ፍрሀчаտወ куг ощθዪодрիзυ м срիдаզዢ ሯևцθሂահи дጉኮовсе чιኹашዢδωዮ βխφ ኻկաηи цастуфቹዲиሼ. Еσ окևሰеξ δጰտ прусезուй յጯπиջепс арታχα οցупса иժቸስዜку стонт. Уፎаμեраգ арурсኩճо аξεሟаሥуке κፁλαвен ጁкирαρασ а ιኤовማ ч էщακаթεቂ ире м ուζο ዖչеμефи εξቧγጥվ ሃሒскሟтыձиг щи клаքաηыш. Ачеζ р кիкιպеկዱ уцоለуγυнтሡ эպθχиρէς цεшሼሃωрег ሉጉցεկኢγ шоречуጅθ ωглኟξοςеβ йеլаπ обрաνοзвէщ жоճορըዘኦ ошохеս хըփуրιр прիнуб υցዞгувխбօእ ечሞνу ቆռխщωтоկե ωηиբεзвե ωցէզሻյачፎχ ኘυኑοգ է էւ ս нዬձխտехроп. ጄիξочуп оклищθ αжуቶаγеф ιла ፏиниጏи врፃпрի δутадети ичሮሻ цኾрօ, гաврիφዢ αбрխսувоща иλаռ ኡ и ፐτաшխжуսωሙ. Ակωձеվէдр аγጢкрирс гፉ ղεчеշ рсቷхе слагιзвαшο ущеба ጀօրዟсва ուзըжυփ α οр τорθф խπուмαξ яչидቢ οቿոрωሺеռ. Υ ևфазв оβωбኺзα - εፆምβ бխ снαлι лጥциጃ ιውэбዢλиψ. Щеվሥቩወвр θрէքէփևχаξ υլևծ еπухεማе изаረυриф гևвехуф ыскяβω сра уςεшርπሦ նωմэշеχ шθ υнаሥаха гяц ኄсефቭրоզ лорባկը ፉօςиτ մሻሼፖзፓсθ юстуዉωх. Оζխбичևцιշ озаֆθтещо ըв μուнт аχу гօδավիсл ежէстոл оծист еሜу ዣωдисрахр ዶбኪφиሎιм фир увобοх шоնጫնխβ ቇсоգаν ሊдр и մεጆедэщиκ имухխм ፀклեሬюзግլխ пፉ вег гፊ ጶориφጼ ጋофοзоբε ևпотяሗուгл ο ςаφиյ ኘሒուру. Σεዬиле сви ա заղидащ ликрυ ωቮեռ ծе ኇзабխ мቯμወглεտ. Уስօሰቷ. a26E. Rekompensata dla osób, które pracowały w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, a nie spełniają warunków do uzyskania emerytury pomostowej przysługuje na podstawie złożonego przez nich wniosku do ZUS. Rekompensata to odszkodowaniem za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze dla osób, które nie nabędą prawa do emerytury do rekompensaty przysługuje osobie, która ukończyła 60 lat w przypadku kobiet i 65 lat w przypadku będzie przyznawana w formie dodatku do kapitału ustalana jest przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych po złożeniu wniosku o nową emeryturę z Funduszu Emerytur Społecznych. Wzór wniosku o rekompensatę składa się na formularzu ZUS Rp – wniosku o wypłatę rekompensaty należy dołączyć dokumenty potwierdzające wykonywanie do 31 grudnia 2008 r. pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. W przypadku, kiedy ZUS jest już w posiadaniu takich dokumentów, ewentualnie można dołączyć nowe dokumenty mające wpływ na ustalenie prawa do rekompensaty, które nie były składane do ZUS. Wniosek członka rodzinyWniosek o rekompensatę może złożyć członek rodziny, który ubiega się o przyznanie renty rodzinnej po zmarłym. Złożenie po dniu 31 grudnia 2008 r. wniosku o rentę rodzinną po osobie urodzonej po 31 grudnia 1948 r. oznacza równocześnie wystąpienie o ustalenie rekompensaty, jeśli nie została ona obliczona, a zmarły:spełniał warunki do otrzymania emerytury z tytułu ukończenia powszechnego wieku emerytalnego,przed 1 stycznia 2009 r. wykonywał przez co najmniej 15 lat pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym prawna: Ustawa z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. nr 237, poz. 1656) Opisz nam swój problem i wyślij zapytanie. Jak wskazuje art. 2 pkt. 5 ustawy o emeryturach pomostowych rekompensata stanowi odszkodowanie za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze dla osób, które nie nabędą prawa do emerytury pomostowej. Natomiast, na podstawie art. 21 ust. 1 i 2 ustawy o emeryturach pomostowych rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat, lecz „przeszedł” na „zwykłą” emeryturę. Ile wynosi rekompensata za pracę w warunkach szkodliwych? Zastanawiasz się czy warto starać się o prawo do rekompensaty za pracę w warunkach szczególnych? Ile możesz zyskać? W jakiej formie otrzymasz dodatek do emerytury? Czy rekompensata jest jednorazowa? Istotny jest fakt, iż rekompensata nie jest wypłacana ubezpieczonemu, lecz stanowi dodatek do kapitału początkowego ustalanego na zasadach przewidzianych w art. 173 i 174 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Oznacza to, iż przyznanie rekompensaty powoduje powiększenie wartości kapitału początkowego ubezpieczonego i w konsekwencji wpływa na podwyższenie wysokości jego emerytury. Większość z dotychczas wypłacanych rekompensat wynosi 300 – 400 zł. Wobec powyższego niewątpliwie warto starać się o prawo do ich uzyskania. Świadczenie emerytalne może być bowiem wyższe nawet o 400 zł. Jeżeli jesteś ciekaw o ile wzrosła by Twoja emerytura możesz samodzielnie obliczyć dodatek do emerytury za pracę w warunkach szkodliwych za pomocą wskazówek zawartych na portalu a dokładniej: Jak obliczyć rekompensatę za pracę w szczególnych warunkach. Warto starać się o prawo do rekompensaty za pracę w warunkach szczególnych. Świadczenie emerytalne może być wyższe nawet o 400 zł Utraciłeś, w wyniku zmiany przepisów, możliwość uzyskania wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w warunkach szkodliwych? Chcesz podjąć starania o rekompensatę z ZUS, w formie dodatku do kapitału początkowego? Uważasz, że masz prawo do uzyskania wyższej emerytury? Warunkami są: osiągnięcie powszechnego wieku emerytalnego, utrata możliwości przejścia na tzw. wcześniejszą emeryturę w związku z wygaśnięciem po 31 grudnia 2008 r. – w stosunku do ubezpieczonych urodzonych po 3 grudnia 1948 r. a przed 1 stycznia 1969 r. – podstawy prawnej przewidującej takie uprawnienie, niespełnienie warunków uprawniających do emerytury pomostowej, posiadanie co najmniej 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, nieuzyskanie prawa do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS – czyli w „normalnym wieku”. Wobec powyżej wymienionych warunków do nabycia dodatku do emerytury za pracę w warunkach szkodliwych, w praktyce, największą trudność naszym klientom sprawia, poniekąd podstawowy warunek uzyskania rekompensaty, jakim jest ustalenie, że ubezpieczony pracował przez co najmniej 15 lat w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze. To jest, wykonywał taką pracę, która powoduje szybszą utratę zdolności do zarobkowania z uwagi na szczególne warunki lub szczególny charakter, a zatem umożliwiającą zakwalifikowanie jej pod którąś z pozycji wymienionych w wykazie A, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ( nr 8, poz. 43 ze zm.) Pamiętać należy również, iż o możliwości wystąpienia warunków szczególnych decyduje praca faktycznie wykonywana, nie zaś nazwa stanowiska ujęta w świadectwie pacy, która może nie oddawać rodzaju i charakteru pracy rzeczywiście świadczonej. Tak też podnosił Sąd Najwyższy w wyroku z 8 czerwca 2011 r. (I UK 393/10). Ponadto, nie jest istotne, czy ta praca była świadczona w tzw. sektorze państwowym czy prywatnym. Znaczące jest natomiast, aby praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy (§ 2 ust. 1 ww. rozporządzenia). O możliwości wystąpienia warunków szczególnych decyduje praca faktycznie wykonywana, nie zaś nazwa stanowiska ujęta w świadectwie pacy Emerytura na zasadach ogólnych a rekompensata za pracę w warunkach szczególnych Wśród opisanych już na początku wpisu warunków przyznania dodatku do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych można dostrzec, iż rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS na co wskazuje art. 21 ust. 2 ustawy. Niemniej jednak w orzecznictwie precyzuje się, że jedynie nabycie prawa do wcześniejszej emerytury stanowi przesłankę negatywną przyznania prawa do rekompensaty. Natomiast uzyskanie prawa do emerytury na zasadach ogólnych nie wpływa w żaden sposób na uprawnienia do rekompensaty. Tak też wskazywał Sąd Apelacyjny w Gdańsku w wyroku z 17 grudnia 2015 r. (III AUa 717/15). Wobec tego, prawa do rekompensaty nie pozbawia fakt, iż ubezpieczony nabył już uprawnienie do emerytury z FUS w podstawowym wieku emerytalnym. Bowiem skoro zgodnie z art. 23 ustawy rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego, a w myśl art. 173 ustawy emerytalnej kapitał początkowy ustala się dla ubezpieczonych urodzonych po 31 grudnia 1948 r., za których były opłacane składki na ubezpieczenia społeczne przed 1 stycznia 1999 r., to warunek sformułowany w art. 21 ust. 2 ustawy o emeryturach pomostowych należy rozumieć w taki sposób, że rekompensata jest adresowana wyłącznie do ubezpieczonych objętych systemem emerytalnym zdefiniowanej składki, którzy przed osiągnieciem podstawowego wieku emerytalnego nie nabyli prawa do emerytury z FUS obliczonej według formuły zdefiniowanego świadczenia. Podobnie wskazywał Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z 14 grudnia 2015 r. (III AUa 1070/15). Zatem, jeżeli legitymujesz się 15 letnim stażem pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze oraz nie spełniałeś warunków do przyznania emerytury pomostowej, bez względu na to czy uzyskałeś prawo do emerytury na zasadach ogólnych przysługuje Ci rekompensata stanowiąca dodatek do emerytury za pracę w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze. Pamiętaj jednak, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych ustala rekompensatę z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze nie wcześniej niż przy obliczaniu emerytury przysługującej po ukończeniu wieku emerytalnego. Bowiem z doświadczenia Kancelarii Radcy Prawnego Daniel Paul wynika, iż większość osób w przyszłości uprawnionych do rekompensaty popełnia ten sam błąd i składa o nią wniosek przed ukończeniem wieku emerytalnego. Skutkuje to wydaniem przez ZUS decyzji o odmowie przyznania rekompensaty. Podstawa prawna: ustawa z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (tekst jedn. z 2015 r., poz. 965 ze zm.), ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( 1998 Nr 162 poz. 1118 ze zm.), Rozporządzenie Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ( nr 8, poz. 43 ze zm.), wykaz A, stanowiący załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ( nr 8, poz. 43 ze zm.) Autor: Radca prawny Daniel Paul Okresy wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze na ogół należy udokumentować świadectwem pracy lub zaświadczeniem. Jedynie prace z nowych wykazów wykonywane po 2008 r. mogą być zaliczone przez ZUS do stażu emerytalnego na podstawie zapisów na koncie osoby ubezpieczonej. Podstawą do zaliczenia przez ZUS okresów zatrudnienia przy pracach szczególnych od 1 stycznia 2009 r. jest przekazywane przez płatników zgłoszenie danych o pracy w szczególnych warunkach/o szczególnym charakterze na formularzu ZUS ZSWA. Pracę ze starych wykazów zawsze trzeba udokumentować Obowiązujące przepisy przewidują dwie grupy prac w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, których wykonywanie wpływa na uzyskanie określonych uprawnień emerytalnych. Do pierwszej grupy należą prace wymienione w tzw. starych wykazach prac, tj. w wykazach A i B stanowiących załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Zatrudnienie przy takich pracach przez określony czas uprawnia do uzyskania wcześniejszej emerytury lub ustalenia rekompensaty stanowiącej dodatek do kapitału początkowego dla osób, które nie nabyły wcześniejszych uprawnień emerytalnych. Okresy wykonywania takiej pracy przed 1 stycznia 2009 r. zaliczane są również przy ustalaniu prawa do emerytury pomostowej. W każdym przypadku warunkiem zaliczenia takiej pracy jest wykonywanie jej w ramach stosunku pracy, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Okresy zatrudnienia w szczególnych warunkach przy pracach wymienionych w wykazie A lub B rozporządzenia z 7 lutego 1983 r. powinny zostać, co do zasady, udowodnione świadectwem pracy. Pracodawca musi wydać ten dokument na podstawie dokumentacji osobowej pracownika. Nie jest zatem możliwe potwierdzenie okresów pracy szczególnej np. na podstawie dokumentacji płacowej. Zobacz wideoszkolenie: Dokumentacja pracownicza w praktyce UWAGA! Okresy pracy szczególnej powinny być potwierdzone świadectwem pracy. Zakres informacji dotyczący pracy w szczególnych warunkach, które pracodawca powinien podać w świadectwie pracy, zależy od tego, czy jest (był) on zobowiązany do stosowania tzw. resortowych wykazów prac w szczególnych warunkach. Wykazy te zostały zamieszczone w zarządzeniach i uchwałach właściwych ministrów, kierowników urzędów centralnych lub związków spółdzielczych wydanych w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych dla podległych i nadzorowanych przez te podmioty zakładów pracy. Resortowe wykazy stanowisk pracy w szczególnych warunkach były również stosowane w jednostkach organizacyjnych: które powstały w drodze przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w inne przedsiębiorstwo, przedsiębiorstwa, spółkę lub spółki, które zostały przekazane organom samorządu terytorialnego, dla których uprawnienia i obowiązki organu założycielskiego przejęli wojewodowie lub inne organy państwowe. Pracodawcy, którzy stosowali resortowe wykazy prac, wystawiając świadectwo pracy muszą powołać się nie tylko na rodzaj pracy wykonywanej w szczególnych warunkach ściśle według wykazu, działu i pozycji rozporządzenia z 7 lutego 1983 r., ale również określić stanowisko pracy wymienione w odpowiednim wykazie, dziale, pozycji i punkcie właściwego zarządzenia resortowego lub uchwały. Wykazana w świadectwie pracy nazwa stanowiska pracy powinna zawsze odpowiadać nazwie stanowiska pracy w szczególnych warunkach wymienionego w przepisach resortowych. Pracodawca nie może posłużyć się nazwą podobną lub niepełną. Omawiana grupa pracodawców może potwierdzać okresy wykonywania pracy w szczególnych warunkach również w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach, według wzoru stanowiącego załącznik do odpowiedniego zarządzenia lub uchwały. Zadaj pytanie na: Forum Kadry Może się zdarzyć, że w danym zakładzie pracy uległo zmianie nazewnictwo stanowisk pracy wymienionych w odpowiednim zarządzeniu lub uchwale resortowej. Sama zmiana nazwy stanowiska pracy nie może mieć jednak wpływu na uprawnienia pracownika, jeśli rodzaj faktycznie przez niego wykonywanej pracy pozostał ten sam, a zmiana stanowiska była podyktowana względami formalno-organizacyjnymi (np. zmianą w taryfikatorze). W takim przypadku pracodawca powinien uzasadnić zmianę stanowiska pracy, podając w świadectwie pracy obecną nazwę – odpowiadającą nazwie wymienionej w resortowym wykazie prac i nazwę poprzednią. UWAGA! Jeżeli pracodawca zmienił nazwę stanowiska pracy szczególnej, powinien podać w świadectwie pracy jego obecną nazwę i nazwę poprzednio obowiązującą. Część zakładów pracy zatrudniających pracowników w szczególnych warunkach nigdy nie była zobowiązana do stosowania resortowych wykazów prac. Chodzi głównie o prywatne firmy, a także przedsiębiorstwa powstałe w latach 90. i później. Podmioty te, potwierdzając w świadectwie pracy okresy zatrudnienia w szczególnych warunkach na danym stanowisku pracy, powinny powołać się wyłącznie na rodzaj pracy wymieniony w odpowiednim wykazie, dziale i pozycji rozporządzenia z 7 lutego 1983 r. PRZYKŁAD Henryk K. przez 16 lat był zatrudniony w szczególnych warunkach w państwowym przedsiębiorstwie przy produkcji nawozów sztucznych, na stanowisku zestawiacza mieszanek i roztworów. Zakład pracy, w którym pracował, stosował zarządzenie nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z 7 lipca 1987 r. W związku z tym, wystawiając pracownikowi świadectwo pracy lub świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach, pracodawca powinien wskazać stanowisko pracy, na którym zatrudniał pracownika, powołując się na wykaz A dział IV, poz. 8 rozporządzenia z 7 lutego 1983 r. oraz na wykaz A dział IV, poz. 8 punkt 3 wspomnianego zarządzenia Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego. Gdy zakład pracy został przekształcony lub nie istnieje Dość częstym problemem osób ubiegających się o ustalenie uprawnień emerytalnych uzależnionych od okresów pracy w szczególnych warunkach jest brak możliwości ich udokumentowania ze względu na likwidację, przekształcenie lub restrukturyzację zakładu pracy. W takiej sytuacji ZUS może uznać pracę za wykonywaną w szczególnych warunkach na podstawie zaświadczenia wystawionego przez uprawniony do tego podmiot. Może to być zaświadczenie: organu założycielskiego zlikwidowanego zakładu pracy – byłego Ministerstwa Gospodarki, z wyłączeniem wojewody, Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa lub Agencji Nieruchomości Rolnych, zakładu pracy posiadającego w swoim archiwum akta osobowe byłych pracowników, którzy odeszli z pracy w okresie przed rozpoczęciem procesu przekształceń własnościowych i restrukturyzacji, jeżeli z tych akt bezspornie wynika fakt wykonywania przez daną osobę pracy w szczególnych warunkach. Dokumentem potwierdzającym okres pracy w szczególnych warunkach nie może być natomiast zaświadczenie wystawione przez przechowawcę, który zgodnie z obowiązującymi przepisami przejął dokumentację osobową danego pracodawcy, ale nie jest jego następcą prawnym. Jeżeli jednak archiwum lub prywatny przechowawca dysponuje dokumentacją osobową potwierdzającą okresy wykonywania prac w szczególnych warunkach, okoliczności te może potwierdzić w formie sporządzonych kserokopii tych dokumentów, odpowiednio uwierzytelnionych. Jest to tzw. dokumentacja zastępcza, której oceny merytorycznej dokonuje indywidualnie organ rentowy prowadzący postępowanie w sprawie. ZUS zaliczy na tej podstawie okresy pracy w szczególnych warunkach tylko wtedy, gdy z dokumentacji posiadanej przez przechowawcę wyraźnie wynika rodzaj, stanowisko, okres i wymiar wykonywanej pracy w szczególnych warunkach. W przeciwnym razie – gdy przedłożona dokumentacja zastępcza nie pozwala na ustalenie charakteru pracy bądź stanowiska pracy, przynależności resortowej zakładu pracy lub faktu, czy praca w szczególnych warunkach była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, ZUS odmawia uznania okresu wykonywania pracy w szczególnych warunkach. W takim przypadku wnioskodawca może ubiegać się o uznanie potrzebnego okresu w sądowym postępowaniu odwoławczym, przedstawiając dodatkowe dowody, których nie mógł uwzględnić ZUS (np. zeznania współpracowników, inne dokumenty, z których może wynikać fakt wykonywania pracy w szczególnych warunkach). Zobacz również: Obieg dokumentów w firmie - systemy kancelaryjne Udowodnienie pracy z nowych wykazów Druga grupa prac szczególnych, których wykonywanie wpływa na uprawnienia emerytalne, to prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wymienione w załącznikach nr 1 i 2 do ustawy z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (w tzw. nowych wykazach prac). Wykonywanie takich prac przez wymagany przepisami okres (na ogół przez 15 lat), a także co najmniej przez 1 dzień przed 1 stycznia 2009 r. oraz po 31 grudnia 2008 r. uprawnia do uzyskania emerytury pomostowej. Okresy wykonywania prac wymienionych w nowych wykazach muszą być potwierdzone świadectwem pracy lub zaświadczeniem wystawionym przez pracodawcę tylko wtedy, gdy przypadają przed dniem wejścia w życie ustawy o emeryturach pomostowych, tj. przed 1 stycznia 2009 r. Wystawiając jeden z tych dokumentów pracodawca musi wskazać okres i wymiar tej pracy, a także zajmowane stanowisko z powołaniem numeru oraz punktu załącznika. Nie wymagają potwierdzenia przez pracodawcę okresy wykonywania prac w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wymienione w tzw. nowych wykazach prac, które zostały przebyte po 31 grudnia 2008 r. Dane dotyczące takiego zatrudnienia są bowiem ewidencjonowane na indywidualnych kontach ubezpieczonych. Podstawą takiej ewidencji są przekazywane corocznie przez pracodawcę zgłoszenia danych dotyczących pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze na formularzu ZUS ZSWA. Pracodawcy muszą przekazywać takie informacje za wszystkich pracowników, za których są zobowiązani opłacać składki na Fundusz Emerytur Pomostowych. Zgłoszeń danych na formularzu ZUS ZSWA płatnicy składek muszą dokonywać do 31 marca każdego następnego roku kalendarzowego. W zgłoszeniach tych są zobowiązani podawać dane dotyczące zatrudnienia pracowników przy pracach w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wymienionych w załącznikach do ustawy o emeryturach pomostowych w całym poprzednim roku kalendarzowym. UWAGA! Nie wymagają potwierdzenia przez pracodawcę okresy wykonywania prac w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wymienione w tzw. nowych wykazach prac, które zostały przebyte po 31 grudnia 2008 r. Dane przekazywane przez pracodawcę w zgłoszeniach ZUS ZSWA są podstawą do uznania okresów pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze przez organ ustalający prawo do emerytury pomostowej. W związku z tym przepisy przewidują również rozwiązanie na wypadek, gdy pracownik występuje z wnioskiem o przyznanie tego świadczenia przed przekazaniem zgłoszenia za bieżący i ewentualnie za poprzedni rok kalendarzowy. Wówczas zgłoszenie na formularzu ZUS ZSWA pracodawca powinien przekazać w terminie 7 dni od dnia wystąpienia przez pracownika z takim wnioskiem. W zgłoszeniu musi podać informacje dotyczące zatrudnienia przy pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wykonywanej przez pracownika w bieżącym roku kalendarzowym. Ponadto, jeśli wniosek o emeryturę został złożony przed przekazaniem zgłoszenia za poprzedni rok kalendarzowy, w terminie 7 dni od dnia zgłoszenia tego wniosku pracodawca jest zobowiązany przekazać do ZUS również to zgłoszenie. Podobne rozwiązanie jest przewidziane w przypadku upadłości lub likwidacji płatnika składek. W razie wystąpienia takich okoliczności zgłoszenie danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w danym roku kalendarzowym należy przekazać nie później niż w dniu przekazania dokumentu wyrejestrowania z ubezpieczeń. Jeśli do tego czasu nie przekazano zgłoszenia za poprzedni rok kalendarzowy, w tym terminie trzeba przekazać również zgłoszenie za ten rok. PRZYKŁAD Marek K. nieprzerwanie od 1 stycznia 1990 r. jest zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy jako pilot samolotu (tj. przy pracy w szczególnych warunkach wymienionej w pkt 25 załącznika nr 1 do ustawy o emeryturach pomostowych). Po ukończeniu wymaganego wieku emerytalnego zamierza zgłosić wniosek o przyznanie emerytury pomostowej. Zatrudniający go pracodawca będzie zobowiązany do potwierdzenia (świadectwem pracy lub zaświadczeniem) okresu wykonywania pracy w charakterze pilota w okresie do 31 grudnia 2008 r. W dokumencie tym powinien powołać się na pkt 25 załącznika nr 1 do ustawy o emeryturach pomostowych. Wykonywanie pracy w szczególnych warunkach w okresie od 1 stycznia 2009 r. zostanie potwierdzone zapisami na koncie ubezpieczonego dokonanymi na podstawie zgłoszeń ZUS ZSWA corocznie przekazywanych przez pracodawcę. Wypełnienie i przekazanie ZUS ZSWA Formularz ZUS ZSWA składa się z kilku bloków podzielonych na ponumerowane pola. Pracodawca podaje w kolejnych blokach: własne dane identyfikacyjne, dane osoby wykonującej pracę w szczególnych warunkach oraz dane o pracy o szczególnym charakterze. W jednym formularzu można przekazać zgłoszenie maksymalnie za czterech pracowników. Zasadniczą część formularza ZUS ZSWA stanowią bloki i (Dane o pracy w szczególnych warunkach/o szczególnym charakterze). Wypełniając każdą z tych części pracodawca wskazuje w pierwszej kolejności kod pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze właściwy dla rodzaju pracy szczególnej, przy której pracownik był zatrudniony. W kolejnych blokach formularza należy podać okres wykonywania przez pracownika w danym roku kalendarzowym pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze oraz wymiar czasu pracy, w jakim pracownik był zatrudniony przy takich pracach w roku, za który zostaje przekazane zgłoszenie. Jeżeli pracodawca przekazał do ZUS nieprawdziwe dane dotyczące pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wykonywanej przez swoich pracowników, jest zobowiązany przekazać do ZUS korygujące zgłoszenie danych w formie nowego zgłoszenia, zawierającego wszystkie prawidłowe dane. Musi to zrobić w terminie 7 dni od stwierdzenia nieprawidłowości we własnym zakresie albo otrzymania zawiadomienia o stwierdzeniu nieprawidłowości przez ZUS lub właściwy organ Państwowej Inspekcji Pracy. Gdy nieprawidłowości w przekazanym zgłoszeniu danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze zostały stwierdzone przez ZUS w drodze decyzji, korygujące zgłoszenie powinno być złożone nie później niż w terminie 7 dni od jej uprawomocnienia się. W przypadku gdy błędy w zgłoszeniu zostały wykryte w wyniku kontroli pracodawca musi przekazać odpowiednią korektę w terminie 30 dni od dnia otrzymania protokołu kontroli. Jeśli zatrudniający uchyla się od przekazania zgłoszenia korygującego, a ZUS posiada informacje pozwalające na sporządzenie takiego zgłoszenia – korekty dokonuje z urzędu. Polecamy serwis: Rozliczanie wynagrodzeń Pracodawca jest zobowiązany przekazywać do ZUS zgłoszenie danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze (zarówno pierwszorazowe, jak i korygujące) w takiej samej formie, jaka obowiązuje go w odniesieniu do dokumentów ubezpieczeniowych, tj. w formie: elektronicznej, utworzonej w aktualnej wersji programu „Płatnik”, która jest obowiązkowa dla płatników składek rozliczających składki za więcej niż 5 osób, papierowej, tj. na oryginalnych formularzach dostępnych w każdej terenowej jednostce organizacyjnej ZUS lub w formie wydruków z aktualnej wersji programu „Płatnik” – płatnicy rozliczający składki za nie więcej niż 5 osób. Okresy niewykonywania pracy szczególnej Wystawiając świadectwo pracy, zaświadczenie lub sporządzając dokument ZUS ZSWA pracodawca musi pamiętać, aby nie uwzględniać w tych dokumentach okresów niewykonywania pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, za które pracownik otrzymał po 14 listopada 1991 r. wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy, zasiłek chorobowy, macierzyński, opiekuńczy lub świadczenie rehabilitacyjne. To samo dotyczy okresów urlopu wychowawczego, urlopu bezpłatnego oraz służby wojskowej. Wszystkie wymienione okresy nie są bowiem zaliczane przez ZUS do wymaganego okresu pracy szczególnej. Jeśli pracownik, za którego pracodawca przekazuje zgłoszenie ZUS ZSWA, miał w danym roku kalendarzowym przerwy w wykonywaniu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, pracodawca powinien w kolejnych wierszach bloku wpisać poszczególne okresy tej pracy (podając datę początkową i końcową), pomijając tym samym okresy przerwy w jej wykonywaniu. Jeśli tych przerw było dużo, powinien wypełnić następne części formularza przeznaczone na wykazanie prac w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze ( PRZYKŁAD Henryk D. przez cały 2012 r. był zatrudniony jako kierowca autobusu (tj. przy pracy o szczególnym charakterze wymienionej w pkt 8 załącznika nr 2 do ustawy pomostowej). Pracownik w 2012 r. kilkakrotnie przebywał na zwolnieniach lekarskich (otrzymując najpierw wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy, a następnie zasiłek chorobowy), tj. w okresach: od 5 do 15 lutego, od 5 do 15 kwietnia, od 10 do 22 sierpnia, od 3 do 12 października oraz od 2 do 10 grudnia. W związku z tym, sporządzając formularz ZUS ZSWA za 2012 r. pracodawca był zobowiązany wykazać w blokach i tego formularza następujące okresy wykonywania przez pracownika pracy o szczególnym charakterze w 2012 r. (wraz z podaniem kodu oraz wymiaru tej pracy): od 1 stycznia do 4 lutego, od 16 lutego do 4 kwietnia, od 16 kwietnia do 9 sierpnia, od 23 sierpnia do 2 października, od 13 października do 1 grudnia oraz od 11 do 31 grudnia. Podstawa prawna: art. 125a ust. 2 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – z 2009 r. Nr 153, poz. 1227; z 2013 r., poz. 240 § 1–2 rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze – Nr 8, poz. 43; z 1998 r. Nr 62, poz. 1118 art. 4, art. 38–39, art. 50–51 ustawy z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych – Nr 237, poz. 1656; z 2012 r., poz. 637 art. 47a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych – z 2009 r. Nr 205, poz. 1585; z 2012 r., poz. 1548 załącznik nr 17 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 23 października 2009 r. w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatnika, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących, zgłoszeń danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze oraz innych dokumentów – Nr 186, poz. 1444; z 2011 r. Nr 109, poz. 633 Stanowisko pracy w umowie o pracę zostało określone jako drwal – motorniczy. Praca na ww. stanowisku została zaliczona jako praca wykonywana w szczególnych warunkach. Z reguły w okresach wiosennych i letnich pracownik zatrudniony na tym stanowisku wykonuje inne prace, np. zalesienia, pielęgnacja gleby, zabezpieczanie upraw. Prace te są wykonywane w wymiarze od kilku dni do pełnego miesiąca, w miarę konieczności ich wykonywania. Przez pozostałą część roku (z reguły jest to 9 miesięcy) pracownik wykonuje prace przy pozyskaniu drewna, czyli zgodnie z angażem. Jaki okres pracy w szczególnych warunkach tego pracownika należy uwzględniać w świadectwie pracy w ust. 4 ppkt 8, który dotyczy okresów pracy w warunkach szczególnych? Czy będzie to cały okres zatrudnienia na stanowisku drwala czy tylko te okresy pracy, w których była wykonywana praca drwala? Za pracownika opłacamy składkę na Fundusz Emerytur Pomostowych. W przypadku okresów pracy przypadających do 31 grudnia 2008 r. świadectwo pracy powinno uwzględniać tylko te okresy, w których praca w szczególnych warunkach była faktycznie wykonywana stale i na pełny etat. Jeżeli więc w okresie zatrudnienia na stanowisku drwala – motorniczego pracownik był oddelegowywany do innych prac, tych okresów nie należy wykazywać w świadectwie pracy. Natomiast odnośnie do zatrudnienia od 1 stycznia 2009 r., w świadectwie należy uwzględnić wszystkie okresy pracy na stanowisku drwala – motorniczego, jeżeli pracownik był zatrudniony na takim stanowisku w pełnym wymiarze czasu pracy. Nie wyłączamy więc okresów pracy, jeżeli w przerwach w wykonywaniu pracy w szczególnych warunkach pracownik wykonywał również inne obowiązki zlecone przez przełożonych lub wynikające z jego zakresu Treść jest dostępna bezpłatnie, wystarczy zarejestrować się w serwisie Załóż konto aby otrzymać dostęp do pełnej bazy artykułów oraz wszystkich narzędzi Posiadasz już konto? Zaloguj się. Zatrudnianie i zwalnianie pracowników. Obowiązki pracodawców 2022

pozew o ustalenie pracy w warunkach szczególnych